Feature Image
fan-balans-blog-kapak

Endüstriyel fanlarda balans kalitesi; titreşim, ses seviyesi, rulman ömrü, enerji verimliliği ve genel sistem güvenliği üzerinde doğrudan etkilidir. Fan rotorlarında balanssızlık oluştuğunda, çalışma sırasında merkezkaç kuvvetleri meydana gelir. Bu kuvvetler fan gövdesine, rulmanlara, şaseye ve bağlı ekipmanlara titreşim olarak yansır. Bu nedenle fan üretiminde ve bakımında doğru balans yöntemi seçilmelidir.

Statik balans, rotorun tek düzlemdeki ağırlık dengesizliğini gidermeye odaklanır. Basitçe ifade etmek gerekirse, rotorun bir tarafı diğer tarafa göre daha ağırsa ve bu durum tek bir düzlemde düzeltilebiliyorsa statik balans yeterli olabilir. Statik balans genellikle dar genişlikli, düşük hızlı veya tek düzlem davranışı gösteren fanlar için tercih edilir.

Dinamik balans ise rotorun iki düzlemdeki balanssızlığını dikkate alır. Özellikle geniş rotorlu, yüksek hızlı, uzun gövdeli veya çalışma sırasında moment balanssızlığı oluşturabilecek fanlarda dinamik balans gereklidir. Dinamik balans işleminde rotor belirli bir hızda döndürülür ve iki düzlemdeki balanssızlık değerleri ölçülür. Düzeltme işlemi genellikle ağırlık ekleme, ağırlık çıkarma, klips ağırlık uygulama veya kaynaklı ağırlık uygulama ile yapılır.

Endüstriyel fanlarda statik balansın yeterli olup olmayacağı; fanın çapına, genişliğine, çalışma hızına, ağırlığına, yataklama yapısına ve kullanım alanına bağlıdır. Örneğin düşük hızlı ve dar yapılı bir fan için statik balans kabul edilebilirken, yüksek hızlı aksiyal veya radyal fanlarda dinamik balans çoğu zaman daha güvenilir sonuç verir.

Dinamik balansın en önemli avantajı, rotorun gerçek çalışma davranışına daha yakın bir ölçüm sağlamasıdır. Fan dönerken oluşan titreşim sadece tek bir noktadaki ağırlık fazlalığından değil, rotor boyunca dağılan kütle dengesizliklerinden de kaynaklanabilir. İki düzlemde yapılan dinamik balans, bu dengesizlikleri daha doğru şekilde düzeltir.

Fan üreticileri için doğru balans makinesi seçimi, fan tipine göre yapılmalıdır. Aksiyal fanlar, radyal fanlar, blower rotorları ve özel fan çarkları farklı bağlama ve düzeltme çözümleri gerektirebilir. Aynı makinede farklı fan tiplerinin bağlanabilmesi, üretimde esneklik sağlar.

Messmatic, aksiyal ve radyal fanlar için statik veya dinamik balans ihtiyaçlarına göre özel bağlama sistemleri, ölçüm çözümleri ve düzeltme yöntemleri sunabilir.